ม.ปลาย · 40 นาที

ลำดับเลขคณิตและลำดับเรขาคณิต

ห้องทดลองลำดับเลขคณิตและเรขาคณิต ปรับ a₁ d r ได้ถึง ±999 และ n ถึง 200 ลากจุดบนกราฟ ดูขั้นบันได +d ×r ผลรวม Sₙ S∞ แกนลอการิทึม เปรียบเทียบสองลำดับ พร้อมฝึกโจทย์ 5 แบบ ออกแบบภาพข้อสอบ และสุ่มชุดข้อสอบพร้อมเฉลย

ปกด้านในบทลำดับเลขคณิตและลำดับเรขาคณิต มีกล่องตัวเลข 3, 7, 11 (+4) และ 2, 6, 18 (×3) ทางซ้าย และครูยืนอยู่ทางขวาถือกล่องเลข 18

ลำดับคือรายการของจำนวนที่เรียงตามตำแหน่ง n

ลำดับคือฟังก์ชันที่มีโดเมนเป็นจำนวนเต็มบวก เขียนพจน์ที่ n ว่า aₙ ในห้องทดลองแต่ละจุดบนกราฟคือคู่ (n, aₙ) และต่างจากกราฟของฟังก์ชันทั่วไปตรงที่มีเฉพาะจุดที่ n เป็นจำนวนเต็ม

ตัวอย่าง

ลำดับ 3, 7, 11, 15, … มี a₁ = 3, a₂ = 7, a₃ = 11 และ a₄ = 15

อินโฟกราฟิกอธิบายว่าลำดับมีโดเมนเป็นจำนวนเต็มบวก n คือตำแหน่ง aₙ คือพจน์ที่ n พร้อมตัวอย่าง 3, 7, 11, 15, … และกราฟจุด (1, 3), (2, 7), (3, 11), (4, 15)
ลำดับ 3, 7, 11, 15, … เขียนเป็นจุด (n, aₙ) ได้เฉพาะตำแหน่งที่ n เป็นจำนวนเต็มบวก

ลำดับเลขคณิตและผลต่างร่วม d

ลำดับเลขคณิตมีผลต่างของสองพจน์ที่อยู่ติดกันคงที่ เรียกว่าผลต่างร่วม d = aₙ₊₁ − aₙ สูตรพจน์ทั่วไปคือ aₙ = a₁ + (n − 1)d กราฟเป็นจุดเรียงบนเส้นตรง ถ้า d > 0 เพิ่มขึ้น ถ้า d < 0 ลดลง เปิดตัวเลือก ผลต่าง / อัตราส่วน เพื่อดูขั้นบันได +d

ตัวอย่าง

20, 17, 14, … มี a₁ = 20, d = −3 จึง a₁₀ = 20 + 9(−3) = −7

สรุปลำดับเลขคณิต d = aₙ₊₁ − aₙ และ aₙ = a₁ + (n − 1)d พร้อมตัวอย่าง 20, 17, 14, … ที่ d = −3 ได้ a₁₀ = 20 + 9(−3) = −7 และกราฟจุดเรียงบนเส้นตรงลดลง
ลำดับ 20, 17, 14, … ลดลงทีละ 3 จุดบนกราฟจึงเรียงบนเส้นตรงที่เอียงลง

ลำดับเรขาคณิตและอัตราส่วนร่วม r

ลำดับเรขาคณิตมีอัตราส่วนของสองพจน์ที่อยู่ติดกันคงที่ เรียกว่าอัตราส่วนร่วม r = aₙ₊₁ / aₙ (a₁ ≠ 0, r ≠ 0) สูตรพจน์ทั่วไปคือ aₙ = a₁rⁿ⁻¹ ถ้า r > 1 ค่าโตเร็ว ถ้า 0 < r < 1 ค่าเข้าใกล้ 0 ถ้า r < 0 เครื่องหมายสลับบวกลบ ลองเปิดแกน y แบบลอการิทึมแล้วจะเห็นว่าลำดับเรขาคณิตที่เป็นบวกเรียงเป็นเส้นตรง

ตัวอย่าง

2, 6, 18, … มี a₁ = 2, r = 3 จึง a₆ = 2 · 3⁵ = 486

สรุปลำดับเรขาคณิต r = aₙ₊₁/aₙ และ aₙ = a₁rⁿ⁻¹ พร้อมตัวอย่าง 2, 6, 18, … ที่ r = 3 ได้ a₆ = 2 × 3⁵ = 486 และลักษณะเมื่อ r > 1, 0 < r < 1, r < 0
ลำดับ 2, 6, 18, … คูณด้วย 3 ทุกครั้ง และถ้าใช้แกน y แบบลอการิทึมจุดจะเรียงเป็นเส้นตรง

ผลบวก n พจน์แรก

อนุกรมเลขคณิต Sₙ = n(a₁ + aₙ)2 = n(2a₁ + (n − 1)d)2 อนุกรมเรขาคณิต Sₙ = a₁1 − rⁿ1 − r เมื่อ r ≠ 1 และ Sₙ = na₁ เมื่อ r = 1 เปิด ผลรวม Sₙ ในห้องทดลองเพื่อดูผลบวกสะสมเป็นจุดรูปข้าวหลามตัด

ตัวอย่าง

3, 7, 11, …, 39 มี d = 4 และ n = 10 จึง S₁₀ = 10(3 + 39)2 = 210

สูตรผลบวก n พจน์แรกของอนุกรมเลขคณิต Sₙ = n(a₁ + aₙ)/2 และอนุกรมเรขาคณิต Sₙ = a₁(1 − rⁿ)/(1 − r) พร้อมตัวอย่าง 3 + 7 + 11 + … + 39 ได้ S₁₀ = 10(3 + 39)/2 = 210
อนุกรม 3 + 7 + … + 39 มี 10 พจน์ ผลบวกจึงเท่ากับ 210

อนุกรมเรขาคณิตอนันต์

ถ้า |r| < 1 ผลบวก Sₙ จะเข้าใกล้ค่าคงที่ S∞ = a₁/(1 − r) เปิดตัวเลือก ค่า S∞ เพื่อดูเส้นประที่จุดลู่เข้า ถ้า |r| ≥ 1 อนุกรมไม่ลู่เข้า

ตัวอย่าง

8 + 4 + 2 + … มี a₁ = 8, r = 12 จึง S∞ = 81 − 12 = 16

สูตร S∞ = a₁/(1 − r) เมื่อ |r| < 1 พร้อมตัวอย่าง 8 + 4 + 2 + … ที่ r = 1/2 ได้ S∞ = 16 และผลบวกสะสม 8, 12, 14 ที่เข้าใกล้ 16
ผลบวกสะสมของ 8 + 4 + 2 + … เพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ แต่เข้าใกล้ 16

หาค่าจากสองพจน์ และหาว่าค่านี้เป็นพจน์ที่เท่าไร

ถ้ารู้สองพจน์ aₘ และ aₖ ของลำดับเลขคณิต d = aₖ − aₘk − m แล้วหา a₁ = aₘ − (m − 1)d ของลำดับเรขาคณิต rᵏ⁻ᵐ = aₖ/aₘ (ถ้า k − m เป็นเลขคู่ r มีได้สองเครื่องหมาย จึงมักกำหนด r > 0) แท็บ ผลลัพธ์ มีช่องหาพจน์ที่ m และช่องถามว่าค่าที่กำหนดเป็นพจน์ที่เท่าไร

ตัวอย่าง

a₃ = 11 และ a₇ = 27 ได้ d = 164 = 4 และ a₁ = 11 − 2(4) = 3

สูตรหาค่าจากสองพจน์ d = (aₖ − aₘ)/(k − m) และ rᵏ⁻ᵐ = aₖ/aₘ พร้อมตัวอย่าง a₃ = 11, a₇ = 27 ได้ d = 4, a₁ = 3 และหาว่า 27 เป็นพจน์ที่ 7 ของ 3, 7, 11, …
จาก a₃ = 11 และ a₇ = 27 หา d = 4 และ a₁ = 3 แล้วใช้ n = 1 + aₙ − a₁d หาตำแหน่งของพจน์

ฝึกโจทย์ ออกแบบภาพข้อสอบ และสุ่มชุดข้อสอบ

โหมดฝึกโจทย์มี 5 แบบพร้อมตรวจคำตอบและวิธีทำ โหมดออกแบบโจทย์เลือกองค์ประกอบบนกราฟ ซ่อนบางพจน์ให้เป็น ? และให้ช่องว่างใต้กราฟ แล้วบันทึกภาพ PNG ที่ไม่มีแผงเครื่องมือ โหมดชุดข้อสอบสุ่มโจทย์พร้อมเฉลยให้คัดลอกเป็นข้อความ

ตัวอย่าง

ซ่อน a₅ ของลำดับ 2, 5, 8, … แล้วถามว่า ? มีค่าเท่าใด ได้ a₅ = 2 + 4(3) = 14

ห้องทดลองลำดับเลขคณิตและเรขาคณิต

พจน์ทั่วไป · ผลต่างร่วม · อัตราส่วนร่วม · ผลบวก Sₙ · S∞
a₁ = 371115192327aₙ = 31−15−10−55101520253035-6-4-224681012140naₙaₙ = 4n − 1

ลากจุด a₁ · a₂ · จุดสุดท้าย เพื่อปรับ a₁ · d หรือ r · n (Shift = ละเอียด) · ลากพื้นหลังเพื่อเลื่อน · ล้อเมาส์เพื่อซูม

ลองคิดด้วยตัวเอง

เช็กความเข้าใจ

ลำดับเรขาคณิตที่มี a₂ = 6 และ a₄ = 54 โดยที่ r > 0 มี a₁ เท่าใด
← กลับไปเลือกบทเรียน